Tri firme iz BiH među 50 najvećih u Adriatik regionu

16.11.2023 Vijesti

Kompanija Kofejs (Coface) objavila je listu 500 najvećih kompanija u centralnoj i istočnoj Evropi, kao i listu 50 najvećih u Adriatik regionu, među kojima su i tri preduzeća iz Bosne i Hercegovine.

Studija “500 najbolje rangiranih kompanija iz Centralne i Istočne Evrope” rangira kompanije na osnovu ostvarenog prometa nudeći pri tom i analizu faktora kao što su broj zaposlenih, poslovni okvir kompanija, zatim privredni sektori i tržišta, kao i procjene kreditne sposobnosti. Privredni učinak 500 najbolje rangiranih kompanija Centralne i Istočne Evrope služi kao pouzdan pokazatelj tržišnih kretanja na prostoru čitavog regiona, kazali su iz Kofejsa.

Poljska kompanija PKN Orlen i dalje zauzima prvo mjesto na listi, koje trenutno drži još ubjedljivije zbog rasta prometa od 111%, nakon prošlogodišnjeg rasta od 52%. Druge kompanije kao što su Czech RWE (drugo mjesto), multinacionalna kompanija za proizvodnju nafte i gasa MOL Hungary (treće), zatim mađarska MVM Energetika (četvrto), češka Škoda Auto (peto), prodajni lanac Jeronimo Martins Polska (šesto) kao i poljska kompanija za proizvodnju električne energije PGE (sedmo) su zadržale svoje prošlogodišnje pozicije na rang listi. Sve navedene kompanije su zabilježile rast prometa tokom 2022. godine u poređenju sa 2021, dok su kompanije za distribuciju električne energije RWE i MVM prijavile čak trocifreni rast prihoda.

U regionu je najveća kompanija slovenački Petrol, zatim slijede Slovenske elektrane, hrvatska INA i hrvatsko Prvo plinarsko društvo, Naftna industrija Srbije, Elektroprivreda Srbije…

Na listi dominiraju kompanije koje pružaju javne usluge (snabdijevanje električnom energijom i gasom), kompanije koje posluju u djelatnosti vađenja prirodnih resursa i prerade (minerali, nafta, hemikalije…), trgovinski lanci, metalska industrija, firme koje posluju u sektoru motornih vozila i transporta, kao i nekoliko kompanija iz sektora poljoprivrede i proizvodnje hrane, kao i u djelatnosti elektronike, informacija i telekomunikacija, prenosi Forbes.

Gžegož Šelevič (Grzegorz Sielewicz) ekonomski stručnjak kompanije Kofejs za prostor centralne i istočne Evrope istakao je da su se ekonomske posljedice rata u Ukrajini odrazile i na zemlje Balkana, s visokom inflacijom uzrokovanom rastućim cijenama energije i poremećajima u lancima snabdijevanja. Ove zemlje su podložne globalnoj potražnji, s obzirom na to da čine region malih otvorenih ekonomija koje su usmjerene ka spoljnoj trgovini, pri čemu najveći izvoz ide unutar regiona i ka zemljama Evrozone.

Najvišu stopu rasta među jadranskim zemljama zabilježile su Hrvatska (6,2%) i Crna Gora (6,4%), zahvaljujući snažnoj potrošnji domaćinstava i oporavku turizma.

Nakon pandemije, balkanske ekonomije doživjele su veliko ubrzanje rasta, koje je izgubilo zamah tokom 2022. Ipak, nekoliko faktora nastavilo je da podržava ekonomsku aktivnost, uključujući obnavljanje sektora turizma, kreiranje novih radnih mesta i smanjenje siromaštva.

Ti faktori omogućili su regionu da izbjegne recesiju u 2022. godini; na potrošnju domaćinstava uticale su rastuće cijene, ali je ostala podstaknuta doznakama i većim platama. Uprkos globalnoj nesigurnosti, jadranske zemlje još su bile u mogućnosti da privuku strane direktne investicije.

Efekti ekonomskog opadanja, visokih kamatnih stopa i slabih spoljnih okolnosti počeli su da se značajnije manifestuju tokom 2023. i očekuje se da će uticati na ekonomsku aktivnost u regionu i tokom 2024.

Istovremeno, povećanje minimalnih plata stavlja pritisak na opšti rast plata; to može imati nepovoljne efekte, budući da se mnoge kompanije još bore s visokim operativnim troškovima i smanjenom potražnjom. Kao rezultat toga, 2024. neće vidjeti snažan oporavak, dok se očekuje da će jadranske zemlje zabilježiti stope rasta ispod potencijala svojih ekonomija, posebno u prvoj polovini godine.

Region se i dalje fokusira na dalje približavanje Evropskoj uniji. Hrvatska je usvojila evro i pridružila se bezviznom Šengenskom prostoru EU u januaru 2023. godine, što će vjerovatno podržati trgovinu, turizam i investicije na dugi rok. Bosna i Hercegovina je stekla status kandidata za EU u decembru 2022. Među domaćim izazovima, politički rizik ostaje visok, posebno za Srbiju zbog trajnih i čak rastućih tenzija s Kosovom.

Što se tiče ekonomskog napretka, posebno zemlje Balkana koje nisu članice EU, i dalje se suočavaju sa strukturalnim teškoćama i potrebom za reformama kako bi se povećala produktivnost, povećala konkurencija i ojačala uprava. Ako bi to pratili napori vlade da investiraju u obrazovni sistem i poboljšaju infrastrukturu, multinacionalne kompanije mogle bi biti još otvorenije za investiranje u region, prenose Nezavisne.

Pomoći ćemo vam da
pronađete pravu priliku!

Želim konsultacije

Povezani članci

U Srpskoj se očekuje najuspješnija turistička sezona

U Republici Srpskoj se očekuje da ova turistička sezona bude najuspješnija kada je riječ o broju noćenja, kojih bi…

18.07.2024 Vijesti

Od avgusta ponovo kampanja “Društveno odgovorni”

Kampanja “Društveno odgovorni” trebalo bi da bude nastavljena u avgustu. Ministar trgovine i turizma…

17.07.2024 Vijesti

Šulić i Vučić o razvoju turizma u opštini Srebrenica

Ministar trgovine i turizma Republike Srpske Denis Šulić sa saradnicima sastao se danas u Banjaluci sa predsjednikom…

16.07.2024 Vijesti

Sedmi festival domaćih proizvoda: Otvoren poziv za sve proizvođače iz Srpske

Udruženje mladih ekonomista sa velikim zadovoljstvom najavljuje Sedmi festival domaćih proizvoda, koji će se u petak,…

15.07.2024 Vijesti